Kiểm soát độ ẩm khu SMT: máy hút ẩm, nhiệt ẩm kế và cách đặt ngưỡng RH

Khu SMT cần giữ độ ẩm tương đối (RH) trong một dải ổn định: ẩm quá thì linh kiện nhạy ẩm và kem hàn bị ảnh hưởng, khô quá thì tĩnh điện tăng. Thời gian sàn của linh kiện MSL theo J-STD-033 được tính ở ≤30 °C/60 % RH. PRIMEAG cung cấp nhiệt ẩm kế, máy hút ẩm và vật tư chống ẩm cho khu SMT.

Độ ẩm ảnh hưởng gì đến SMT

Ẩm cao

Linh kiện nhạy ẩm (MSL 2–6) hút hơi nước khi ra khỏi túi. Qua lò reflow, hơi nước giãn nở có thể gây nứt thân, bong lớp (hiện tượng “popcorn”). Kem hàn để lâu trong không khí ẩm cũng dễ biến chất, ảnh hưởng chất lượng in và mối hàn. Bo mạch, giấy, thùng carton trong khu cũng hút ẩm.

Khô quá

Không khí khô làm vật liệu cách điện tích điện nhiều hơn khi cọ xát, tách rời. ANSI/ESD S20.20 không bắt buộc một mức độ ẩm cụ thể, nên chương trình ESD không được dựa vào độ ẩm. Khi khu SMT khô, càng phải chắc chắn người đã nối đất và vật cách điện được trung hòa bằng ion.

Bài liên quan:Xe đẩy chống tĩnh điện mặt thảm cao su…Bàn đặt máy, đồ gá nặng và máy test:…Máy đo điện trở bề mặt TR1380, TR1800 hay…

1. Đặt ngưỡng RH

Không có một con số chung cho mọi nhà máy. Lấy ba nguồn: datasheet kem hàn (điều kiện in), yêu cầu của khách hàng hoặc tập đoàn, và giới hạn 30 °C/60 % RH dùng để tính thời gian sàn MSL. Nhiều nhà máy đặt dải mục tiêu, ví dụ 40–60 % RH, kèm ngưỡng cảnh báo hai đầu. Ghi rõ vào quy trình: ai đọc, mấy lần mỗi ca, vượt ngưỡng thì làm gì.

2. Đặt nhiệt ẩm kế đúng chỗ

Ít nhất một điểm đo cạnh máy in kem, một điểm trong kho linh kiện, một điểm gần cửa ra vào. Không đặt ngay cửa gió lạnh hay cạnh lò reflow. Loại có ghi dữ liệu (data logger) giúp xem lại diễn biến cả ngày, đặc biệt ca đêm. Hiệu chuẩn định kỳ như các thiết bị đo khác.

3. Máy hút ẩm và giảm ẩm lọt vào

Máy hút ẩm chọn theo thể tích phòng, độ kín và số lần mở cửa. Trước khi mua máy lớn, hãy bịt các nguồn ẩm: cửa mở liên tục, khe vách, khu rửa gần kề. Cửa ra vào có thể dùng buồng thổi khí hoặc rèm PVC chống tĩnh điện để giảm khí ngoài tràn vào. PRIMEAG cung cấp máy hút ẩm công nghiệp cho khu SMT – hỏi tư vấn công suất máy hút ẩm.

4. Bảo vệ linh kiện ngay cả khi phòng đạt chuẩn

Phòng đạt RH không thay được đóng gói chống ẩm. Linh kiện MSL mở túi phải tính thời gian sàn; phần chưa dùng đóng lại bằng túi nhôm chống ẩm cùng gói hút ẩm và thẻ HIC.

Xử lý khi vượt ngưỡng

Bắt đầu thế nào

1. Đặt 3 nhiệt ẩm kế, ghi số liệu 2 tuần kể cả ca đêm.
2. So sánh với dải mục tiêu, tìm giờ và vị trí vượt ngưỡng.
3. Bịt nguồn ẩm trước, sau đó mới tính công suất máy hút ẩm.
4. Viết quy trình phản ứng khi vượt ngưỡng.

PRIMEAG cung cấp nhiệt ẩm kế; hàng có sẵn giao 24–48 giờ tại TP.HCM, Bình Dương, Đồng Nai, hàng đặt 3–7 ngày làm việc. Đọc thêm: ẩm trong kho linh kiện: MSL, thẻ HIC, gói hút ẩm và lập khu EPA cho chuyền SMT.

Độ ẩm thấp làm điện trở của sàn và thảm tăng vọt; mùa khô nên đo lại miễn phí cùng PRIMEAG để biết khu SMT còn đạt dưới 10⁹ Ω hay không.

Câu hỏi thường gặp

Khu SMT nên giữ độ ẩm bao nhiêu? Không có số chung; đặt theo datasheet kem hàn, yêu cầu khách hàng và giới hạn 30 °C/60 % RH của J-STD-033. Nhiều nhà máy dùng dải mục tiêu kiểu 40–60 % RH kèm ngưỡng cảnh báo.

Độ ẩm thấp có làm tăng tĩnh điện không? Có, không khí khô làm vật cách điện tích điện nhiều hơn. Vì vậy chương trình ESD phải dựa vào nối đất và ion hóa, không dựa vào độ ẩm.

Nên đặt nhiệt ẩm kế ở đâu? Cạnh máy in kem hàn, trong kho linh kiện và gần cửa ra vào; tránh cửa gió lạnh và cạnh lò reflow. Ghi log hằng ngày.

Cập nhật: 22/10/2026 — Đội kỹ thuật PRIMEAG