Khu máy cắt bo mạch PCB (router, V-cut): xử lý bụi FR4, chọn bàn, khay và túi ESD

Ở khu máy cắt bo mạch PCB, bụi FR4 được hút tại máy và lấy khỏi bo bằng con lăn silicone, không chà khăn khô. Bo vừa tách đặt vào magazine rack 50 khe hoặc khay ESD, không chồng lên nhau, rồi cho vào túi shielding khi rời EPA. PRIMEAG cung cấp rack, khay, túi, con lăn.

Máy tách bo là công đoạn bo đã lắp linh kiện chịu nhiều tác động cơ học. Lỗi hay gặp: bụi bám, bavia, bo cong và tĩnh điện khi bo rời panel. Bài này đi theo từng việc quanh máy, nối tiếp bài chọn magazine rack cho máy loader/unloader trên line SMT.

Hai kiểu máy, hai kiểu rủi ro

Máy router (dao phay)

Dao phay đi theo đường tab, ít ép cong bo nhưng sinh nhiều bụi mịn: sợi thủy tinh, nhựa epoxy, thêm vụn đồng khi cắt qua đường mạch. Bụi bám mặt bo, có thể kẹt giữa chân linh kiện. Máy thường có hút bụi tích hợp; kiểm túi lọc và đường hút theo lịch nhà sản xuất máy.

Máy V-cut (lưỡi tròn)

Lưỡi tròn tách bo dọc rãnh V. Ít bụi hơn nhưng có ứng suất uốn; linh kiện sát đường cắt dễ nứt mối hàn. Không bẻ tay phần còn dính, đặt bo phẳng ngay sau máy.

Bài liên quan:Giày phòng sạch PU hay PVC màu trắng: chọn…Găng tay xưởng gỗ: chống dằm, cạnh ván sắc…Bàn thao tác có đèn và ổ cắm: ổ…

Làm sạch bụi FR4 trên bo

Chà khăn khô đẩy bụi vào khe linh kiện và sinh tĩnh điện. Dùng con lăn dính bụi silicone tay cầm inox: lăn một chiều, lực nhẹ, rồi lăn qua tấm DCR để bụi sang lớp keo. Khổ 6, 8, 12 inch, giữ bụi từ 5 µm; bản lõi ESD đặt theo yêu cầu. Khu cắt dùng con lăn riêng. Vệ sinh camera kiểm tra phía sau xem bài vệ sinh máy AOI/SPI bằng khăn lau và tăm bông.

Bo vừa tách: đặt ở đâu

Bàn nhận bo sau máy cần mặt ESD nối đất, tới đất <1×10⁹ Ω; người thao tác đeo vòng tay. Bàn thao tác nhôm định hình 40×40 mặt ESD: điện trở mặt bàn 10⁶–10⁹ Ω; khung nhôm anod cần dây nối đất riêng. Mẫu chuẩn 5–7 ngày làm việc, thiết kế mới 10–15 ngày làm việc.

Không chồng bo: linh kiện cọ mặt bo kia, vụn FR4 sót lại làm trầy. Dùng magazine rack ESD và xe đẩy chứa PCB (50 khe, bước 10 mm, 10⁶–10⁹ Ω, chịu 80 °C), cỡ rack theo cạnh dài bo cộng 10 mm; vách chỉ chạm mép bo, siết chặt sẽ làm cong. Bo nhỏ dùng khay nhựa chống tĩnh điện PP pha carbon 450×300×60 mm, tùy chọn vách rời, không lót giấy hay xốp thường.

Chuyển kho, gửi khách: mỗi bo một túi shielding chống tĩnh điện, kéo kín zip; hở miệng là mất tác dụng chắn.

Bảo hộ cho người đứng máy

Chọn loại lọc bụi trong nhóm khẩu trang nhà máy N95, KN95, ví dụ 3M 8210; trong phòng sạch không dùng loại có van. Găng ESD giúp cầm mép bo, tránh dấu tay và ngứa do sợi thủy tinh.

Bảng chọn vật tư quanh máy cắt

ANSI/ESD S20.20 không ấn định tần suất đo; thường mặt bàn 6 tháng một lần.

Tự kiểm khu máy cắt

• Lọc hút bụi máy router đã kiểm đúng lịch?
• Còn ai quét bo bằng khăn khô?
• Bo sau máy có bị chồng hoặc dựng nghiêng?
• Bàn, rack, khay đã đo điện trở trong kỳ?

Nếu chưa chắc magazine rack, khay hay mặt bàn quanh máy cắt còn đạt, kỹ thuật PRIMEAG có thể đến đo điện trở ESD miễn phí từng điểm bằng TR1800, điện cực 5 lb; kết quả dùng để tham khảo nội bộ.

Câu hỏi thường gặp

Bụi FR4 sau khi cắt bo có hại không? Có thể gây ngứa da và kích ứng hô hấp. Người đứng máy nên đeo khẩu trang lọc bụi và găng.

Máy V-cut ít bụi thì có cần con lăn silicone không? Vẫn nên có, vì mép rãnh V vẫn còn vụn nhỏ; lăn nhanh một lượt là đủ.

Bo vừa tách để tạm trong thùng carton được không? Không nên. Carton cách điện, dễ tích điện và sinh bụi; trong EPA dùng rack hoặc khay ESD.